Anque existe algunha edición anterior que tratou de rescatar estes "Contos" das voandeiras follas da prensa e darlle unha certa sistematización, é a presente edición a que realmente cumpre con esa nobre misión de organizar nun corpo unitario a que, sen dúbida, é a obra narrativa máis salientable dun escritor que foi considerado fundamentalmente coma poeta.

A tal respecto, resultan esclarecedoras as "notas" introductorias de Xosé Manuel Varela sobre a breve reseña biográfica, o contexto histórico no que se move o autor e do que xorden estas narracións. Pola súa banda, Xosé Mª Lema Suárez, co seu "comentario lingüístico", avísanos das dificultades que padecía a nosa lingua, baixo a preponderancia do Castelán, naquel seu rexurdimento finisecular. Estas notas sitúan o lector no marcho histórico dunha España decadente e dunha Galicia rural, foreira e caciquil, que só era o "Noroeste Español", productor de "carne humana para exportación", como máis tarde escribiría Castelao.

Como moi ben escribe Xosé Manuel Varela, Labarta Pose é fiel á tradición popular do conto oral transmitida pola "maxia viva coa que os avós relataban ós seus netos na lareira aquelas historias herdadas de vello". Nese sendito, vai a importancia deste libro, porque os nenos de agora xa non teñen nin lareira, nin contos, nin case avós. Subxugados polos medios audiovisuais, resultan con frecuencia deformados para o eido educativo e alienados no seu propio medio social.

É moi recomentable, pois, a lectura destes oito contos, porque nos achega e nos ilustran sobre as peripecias daquela sociedade carente das mínimas condicións para unha vida digna, e que Labarta Pose coñecía moi ben. Describe nestes relatos, como moi ben sintetiza Varela, "o modus vivendi dos labregos, dos mestres, dos médicos rurais, dos membros da administración local e dos ricachóns -base, endago eu, da pirámide caciquil-, e tamén das súas romarías, crenzas e costumes populares". Por eso, teñen -conclúe Varela- un gran valor antropolóxico". Así é.